Listeleme ve Listeden Çıkarma Prosedürü

1. AMAÇ VE KAPSAM

Bu prosedür, Whitebit Kripto Varlık Alım Satım Platformu A.Ş.’nin (“Şirket”) platformunda işlem görecek kripto varlıkların belirlenmesine, listelenmesine, gözetimine ve gerektiğinde listeden çıkarılmasına ilişkin esasları düzenlemek amacıyla hazırlanmıştır. Kripto varlıkların hukuki, teknik ve finansal uygunluklarının değerlendirilmesi, listeleme başvurularının alınması, değerlendirme süreçlerinin yönetilmesi, onay ve ret kararlarının oluşturulması, ayrıca listelenmiş varlıkların gözetimi ve gerekirse kaldırılmasına dair tüm adımlar bu prosedür kapsamında düzenlenmiştir.

2. TANIMLAR

  • Kripto Varlık: Dağıtık defter teknolojisi veya benzer bir teknoloji kullanılarak elektronik ortamda oluşturulan, değer veya hak ifade eden ve kripto varlık hizmet sağlayıcıları aracılığıyla alınıp satılabilen gayri maddi varlıkları ifade eder.
  • Listeleme: Bir kripto varlığın, şirketin platformunda alım-satım işlemlerine açılmasını ifade eder.
  • Başvuru Sahibi: Kendi kripto varlığının listelenmesini talep eden gerçek veya tüzel kişidir.
  • Listeleme Komitesi: Şirket bünyesinde oluşturulan, teknik, hukuki ve uyum açısından değerlendirme yetkisi bulunan birimdir.

3. GENEL İLKELER

Şirket, listeleme süreçlerinde yatırımcıların korunması, piyasa bütünlüğünün sağlanması, dolandırıcılığın önlenmesi ve bilgi şeffaflığının tesis edilmesi ilkelerini benimser. Bu kapsamda, listelenecek her kripto varlık, hem iç politika kriterleri hem de ilgili mevzuat uyarınca kapsamlı biçimde değerlendirilir. Başvuru ve değerlendirme süreçlerinde objektiflik, ayrımcılıktan uzak yaklaşım, teknik denetim, hukuki analiz ve MASAK ile SPK uyumu gözetilir.

4. BAŞVURU SÜRECİ

4.1 Başvuru Belgeleri

Listeleme talebi, şirketin belirlediği standart başvuru formu ile yapılır. Başvuruların alınmasını müteakip, Listeleme Komitesi tarafından her başvuru çok yönlü olarak değerlendirmeye tabi tutulur. Başvuru sahibi, aşağıdaki belgeleri tam ve eksiksiz şekilde ibraz etmek zorundadır:

  • Projenin teknik whitepaper'ı
  • Projenin amacını, kullanım alanını, token ekonomisini açıklayan belgeler
  • UBO (nihai hak sahipliği) beyanı
  • Yasal temsilcilerin kimlik ve yetki belgeleri
  • Varsa üçüncü taraf güvenlik denetim belgeleri
  • Akıllı sözleşme denetim raporları
  • MASAK ve SPK yükümlülüklerine uygun müşteri bilgi formları
  • Hukuki uyumluluk beyanları (ülkesel regülasyonlara göre)

Listeleme başvurusunda bulunan projelere ait akıllı sözleşmelerin açık kaynak olması ve bağımsız bir üçüncü taraf tarafından denetlenmiş olması beklenmektedir. Denetim raporları başvuru dosyasına eklenmelidir.

4.2 İnceleme Süreci

Başvuru, şirketin Listeleme Komitesi tarafından üç ana eksende değerlendirilir:

  • Teknik Uygunluk: Kod kalitesi, güvenlik açıkları, blockchain yapısı, testnet/mainnet stabilitesi
  • Hukuki Uyum: Yerel ve uluslararası regülasyonlarla çelişip çelişmediği
  • Finansal Risk: Dolandırıcılık, manipülasyon riski, piyasa hacmi ve yatırımcı koruması

Komite, teknik yeterlilik, akıllı sözleşme güvenliği, piyasa verileri, regülasyonlara uyumluluk, likidite potansiyeli, dolandırıcılık riski ve yatırımcıyı yanıltıcı unsurlar olup olmadığına odaklanarak karar verir. İnceleme süresi en fazla 30 iş günü olup, başvuru sahibine yazılı geri dönüş yapılır. Değerlendirme sürecinde destekleyici olarak kullanılan yapay zeka veya algoritmik analiz araçları, yılda en az bir kez bağımsız teknik denetime tabi tutulur. Bu araçların karar alma süreçlerinde yalnızca öneri sunma fonksiyonu bulunur; nihai karar, Listeleme Komitesi tarafından verilir.

4.3. Komite Kompozisyonu ve Tarafsızlık

Listeleme Komitesi üyeleri, başvuruların değerlendirilmesi sürecinde tarafsızlık ilkesiyle hareket eder. Her bir üye, değerlendirme yapılan projeyle doğrudan veya dolaylı çıkar ilişkisi içinde bulunmadığına dair yazılı beyan sunar. Aksi durumda ilgili üyenin değerlendirme sürecine katılması yasaktır. Listeleme Komitesi, en az üç kişiden oluşur ve üyeler bilgi sistemleri, hukuk ve finans uzmanlığı alanlarında yetkin kişiler arasından atanır. Komite kararları oy çokluğu ile alınır; eşitlik durumunda başkanın oyu belirleyicidir.

5. LİSTELEME ONAYI VE DUYURUSU

5.1.

Başvurunun uygun bulunması hâlinde Listeleme Komitesi kararı yönetim kurulu onayına sunulur. Onaylanan kripto varlık platformda işleme açılmadan önce kamuoyu bilgilendirmesi yapılır. Bu bilgilendirme, şirketin resmi internet sitesi ve duyuru kanalları üzerinden gerçekleştirilir. Yatırımcıların işlem görecek varlık hakkında açık ve anlaşılır bilgiye ulaşması sağlanır.

5.2.

Listeleme Komitesi tarafından uygun bulunan kripto varlıklara ilişkin kararlar, yönetim kurulu onayını takiben Sermaye Piyasası Lisanslama Sicil ve Eğitim Kuruluşu (“SPL”) Bildirim Platformu üzerinden ivedilikle Kurula bildirilecektir.

5.3.

Onaylanan kripto varlıklar, platform üzerinde en geç 10 iş günü içinde teknik ve operasyonel hazırlıkları tamamlanarak işlem görmeye açılır. Bu sürenin aşılması durumunda gerekçe yatırımcılarla paylaşılır.

6. LİSTELEME SONRASI YÜKÜMLÜLÜKLER

Listelemeyi takiben şirket, ilgili kripto varlığın teknik gelişmelerini, topluluk duyurularını, hard fork, swap, delist gibi potansiyel değişiklikleri düzenli olarak takip eder. Proje ekibi, şirket ile sürekli iletişim içinde olur ve gelişmeleri şirketle paylaşmakla yükümlüdür. Riskli davranışlar veya yanıltıcı beyanlar tespit edildiğinde, şüpheli işlem bildirimleri MASAK yükümlülükleri çerçevesinde gerçekleştirilir.

7. ASKIYA ALMA VE LİSTEDEN ÇIKARMA KRİTERLERİ

7.1. Askıya Alma veya Listeden Çıkarma Gerekçeleri

Şirket, listelenmiş bir kripto varlığın piyasa düzeni veya yatırımcı güvenliği açısından tehdit oluşturduğunu değerlendirdiği durumlarda listelemeyi askıya alma veya tamamen kaldırma kararı alabilir. Bu karara gerekçe teşkil edecek durumlar arasında dolandırıcılık şüphesi, yasa dışı faaliyet bulguları, piyasa manipülasyonu, teknik güvenlik açıkları veya düzenleyici otoritelerden gelen uyarılar yer alır. Askıya alma veya kaldırma kararları da kamuoyuna yazılı olarak açık ve zamanında duyurulur. Askıya alma veya listeden çıkarma işlemlerinin yatırımcı hakları açısından etkili sonuçlar doğurabileceği değerlendirildiğinde, gerekli bilgilendirmeler Sermaye Piyasası Kurulu’na yapılır. Şirket aşağıdaki durumlarda kripto varlığı geçici olarak askıya alabilir veya listeden tamamen çıkarabilir:

  • Dolandırıcılık veya suç şüphesi
  • MASAK veya SPK tarafından gelen idari talepler
  • Yetersiz likidite, manipülasyon şüphesi
  • Teknik arızalar, fork işlemlerinde sorun yaşanması
  • Proje ekibinin bilgi vermemesi veya kullanıcıları yanıltıcı davranışlarda bulunması

7.2. Listeden Çıkarma Geçiş Süresi

Listeden çıkarma kararlarında, kullanıcıların ilgili kripto varlıklarını platform dışına çekmeleri için en az 30 günlük bir geçiş süresi tanınır. Delist işlemleri bu sürenin sonunda tamamlanır ve yatırımcı mağduriyetinin önüne geçilir.

7.3. Listeleme Sonrası Etki Değerlendirme

Listeleme ve/veya listeden çıkarma işlemleri sonrasında, işlem hacmi, kullanıcı davranışı ve şikâyet analizlerine yönelik etki değerlendirme raporu hazırlanır. Bu rapor Uyum Departmanı tarafından iç denetime sunulur. Etki değerlendirme raporlarının özet sonuçları, yatırımcı bilgilendirme platformları üzerinden kamuoyuyla paylaşılabilir nitelikte hazırlanır. Kritik tespitler içeren durumlarda, ilgili bulgular SPK’ya ayrıca raporlanır.

8. KAYIT, SAKLAMA VE DENETİM

Listeleme süreçlerine ilişkin başvurular, değerlendirme kayıtları, karar metinleri, teknik ve hukuki inceleme raporları dijital ortamda güvenli şekilde saklanır. Bu kayıtlar, SPK ve MASAK denetimleri sırasında sunulmak üzere en az on yıl süreyle muhafaza edilir. Bilgi güvenliği açısından kayıtların zaman damgası ile imzalanması ve değiştirilemez biçimde saklanması esastır. Tüm dijital kayıtlar, zaman damgası ile birlikte değiştirilemez log formatında tutulacak ve en az on yıl süreyle saklanacaktır. İşbu loglar, iç denetim, bağımsız denetim ve SPK denetimleri sırasında sunulmak üzere hazır bulundurulacaktır.

9. SİSTEMSEL GÜVENLİK VE UYUMLULUK

Listeleme işlemlerinin yürütüldüğü platform, bilgi sistemleri güvenliği açısından sürekli izlenir. Tüm altyapı ve uygulama bileşenleri, Bilgi Sistemleri Yönetimine İlişkin Usul ve Esaslar Tebliği (VII-128.10) ve Bilgi Sistemleri Bağımsız Denetimi Tebliği (III-62.2.b) çerçevesinde teknik yeterliliklere sahip olacak şekilde yapılandırılmıştır. Listeleme süreçlerine ilişkin her türlü yazılım bileşeni düzenli olarak test edilir, sızma testleri gerçekleştirilir ve gerekli durumlarda güncellenir. İşlem hacmi yüksek olan varlıklar için daha yüksek güvenlik eşikleri uygulanır. Tüm sistem erişimleri kayıt altına alınır ve izinsiz erişim teşebbüsleri anlık olarak raporlanır.

10. UYUMLULUK VE İÇ DENETİM FAALİYETLERİ

Listeleme Prosedürü, şirketin uyum politikalarının temel bir parçası olarak değerlendirilir. Prosedürün uygulanmasından doğrudan sorumlu birim, Uyum ve İç Kontrol Departmanı’dır. İlgili süreçlerin, SPK ve MASAK düzenlemeleri başta olmak üzere tüm yürürlükteki yasal mevzuat ile uyumlu yürütülüp yürütülmediği, periyodik olarak İç Denetim Birimi tarafından kontrol edilir. Bu kapsamda yılda en az bir defa olmak üzere iç denetim faaliyeti gerçekleştirilir. Denetim sonuçları Uyum Komitesi’ne ve Yönetim Kurulu’na raporlanır.

Tespit edilen uygunsuzluklar veya gelişime açık alanlar doğrultusunda gerekli düzeltici ve önleyici faaliyetler planlanır. Denetim raporları ayrıca revizyon ihtiyacının tespitinde esas alınır. SPK tarafından yapılan dış denetimlerde kullanılmak üzere tüm listeleme faaliyetlerine ilişkin belgeler talep halinde ibraz edilmeye hazır halde tutulur.

11. LİSTELEME SÜRECİNDE YATIRIMCIYI KORUMA ÖNLEMLERİ

11.1.

Şirket, yatırımcıların bilgilendirilmesini ve korunmasını temel ilke olarak benimser. Bu doğrultuda listelenen her bir kripto varlığa ilişkin olarak platform üzerinden kamuya açık şekilde erişilebilen bir varlık bilgi formu yayımlanır. Bu formda; varlığın teknik özellikleri, proje amacı, kullanıldığı blokzincir altyapısı, toplam arz ve dağıtım bilgileri, varlığın önceki fiyat geçmişi ve volatilite eğilimi gibi unsurlar yer alır.

11.2.

Ayrıca risk uyarı metinleri ile yatırımcıların kripto varlık piyasasının doğası gereği taşıdığı fiyat oynaklığı ve sistemsel riskler hakkında bilgilendirilmesi sağlanır. Gerekli görüldüğünde yatırımcı eğitimi, çevrimiçi seminerler ve dokümanlarla destekleyici içerikler hazırlanır. Bu uygulamalar, SPK’nın yatırımcı koruma stratejileri ile doğrudan uyum içindedir.

11.3.

Varlık bilgi formu, ilgili proje tarafından yapılan teknik güncellemeler, güvenlik raporları ve token ekonomisindeki değişikliklere göre üç ayda bir veya gerekli durumlarda güncellenerek yatırımcılarla paylaşılır. Kritik güncellemelerde yatırımcılar, mobil uygulama bildirimi ve e-posta yoluyla ayrıca bilgilendirilir.

12. GÖZDEN GEÇİRME VE SÜREKLİ İYİLEŞTİRME

Listeleme Prosedürü, şirketin değişen ihtiyaçları, yasal düzenlemeler ve sektör dinamikleri doğrultusunda yılda en az bir kez olmak üzere gözden geçirilir. Bu incelemeler, İç Denetim Birimi’nin tespitleri, Uyum Departmanı’nın değerlendirmeleri, piyasa uygulamaları ve regülatörlerden gelen talimatlara göre yapılır.

Gözden geçirme sonucunda ihtiyaç duyulan değişiklikler, Uyum ve İç Kontrol Departmanı tarafından taslak haline getirilerek yönetim kuruluna sunulur. Yönetim kurulu onayını müteakip yeni prosedür versiyonu yürürlüğe girer. Geçerliliğini yitirmiş prosedürler, şirket içi belge arşivine “tarihli ve geçersiz” olarak işlenir.

13. YÜRÜRLÜK

İşbu prosedür, şirketin Yönetim Kurulu tarafından 25/03/2025 tarihinde onaylanarak yürürlüğe girmiştir. Tüm departmanlara elektronik ortamda bildirilmiş ve şirketin iç iletişim platformları üzerinden yayımlanmıştır. Uygulamadan doğrudan etkilenen birimlerin prosedür içeriğini tam olarak okuyup uygulaması zorunludur. Yürürlük tarihinden itibaren, bu konuda şirket içinde daha önce düzenlenmiş tüm prosedürler geçersiz sayılır.

14. SORUMLULUK VE UYGULAMA

İşbu prosedürün hazırlanmasından, güncellenmesinden ve uygulanmasından asli sorumlu birim Uyum Departmanı’dır. Söz konusu prosedür yönetim kurulunca onaylanmadan ince ise Risk ve İç Kontrol Departmanı’nın görüşleri alınır. İlgili tüm birimler, prosedür hükümlerine uymak ve gerekli durumlarda Uyum Departmanı’na bildirimde bulunmakla yükümlüdür. Listeleme süreci içerisinde görev alan çalışanlar, iç kontrol ve bilgi güvenliği politikalarına da ayrıca riayet eder.